Kompendium wiedzy

Infekcje górnych dróg oddechowych - przyczyny, objawy i leczenie

Infekcje górnych dróg oddechowych są jednym z najczęstszych powodów wizyt u lekarza pierwszego kontaktu1. Stanowią też główną przyczynę absencji w pracy czy szkole2. Na choroby dróg oddechowych zapadają ludzie w każdym wieku - dorośli i dzieci. Czynnikami zwiększającymi zapadalność na infekcje są zanieczyszczenie środowiska, palenie tytoniu, praca w warunkach szkodliwych, a także nieprawidłowa wilgotność i temperatura otoczenia.


Infekcja górnych dróg oddechowych - przyczyny

Górne drogi oddechowe, a w szczególności błona śluzowa nosa, ze względu na swoją budowę i styczność ze środowiskiem zewnętrznym, przygotowują powietrze dostarczane do dolnych dróg oddechowych - nawilżając je, ogrzewając i oczyszczając. Pełnią także ważną funkcję obronną przed patogenami. Wiele drobnoustrojów, jak wirusy i bakterie wykształciły umiejętności, dzięki którym potrafią skutecznie pokonywać barierę ochronną górnych dróg oddechowych. Wirusy należą do najczęstszych przyczyn infekcji. Odpowiadają za zapalenie błony śluzowej nosa, gardła, krtani, tchawicy i oskrzeli, mają swój udział w zapaleniu zatok i zapaleniu ucha środkowego3. Wirusy uszkadzają strukturę błony śluzowej górnych dróg oddechowych, co prowadzi do zniszczenia komórek urzęsionych2. Komórki te są niezbędne w procesie oczyszczania dróg oddechowych i transporcie śluzu. Kiedy przestają pracować, dochodzi do zalegania wydzieliny i stanu zapalnego, który może prowadzić do rozwoju zakażeń bakteryjnych2. Obok wirusów sprawcami infekcji mogą być bakterie, grzyby czy alergie. Do najczęstszych chorób górnych dróg oddechowych należy nieżyt nosa, zapalenie gardła, angina i zapalenie zatok przynosowych4.


Infekcja górnych dróg oddechowych - objawy

Infekcja układu oddechowego może mieć zróżnicowany przebieg. Najczęściej daje o sobie znać w postaci kataru. Chorym dokucza niedrożność nosa, nadmierna wydzielina, uczucie pieczenia i swędzenia w nosie. Rozwój choroby jest zazwyczaj szybki i pierwsze objawy pojawiają się po upływie 48 godzin od kontaktu z patogenem5. Błona śluzowa nosa staje się przekrwiona i opuchnięta. Następstwem zapalenia błony śluzowej nosa może być zapalenie zatok przynosowych. Pacjenci skarżą się na silny ból głowy, zwłaszcza podczas pochylania się, kaszel, częste odchrząkiwanie. Infekcja górnych dróg oddechowych może obejmować błonę śluzową gardła, powodując jej podrażnienie, kaszel, ból i chrypkę. Do częstych chorób, zwłaszcza wśród dzieci należy angina. Objawia się silnym bólem gardła,gorączką, wymiotami i ogólnym osłabieniem organizmu6. Angina może być wywołana zarówno przez bakterie, jak i wirusy, a jej przebieg bywa bardzo dynamiczny2.


Infekcje górnych dróg oddechowych - leczenie

Częste infekcje górnych dróg oddechowych to poważny problem.. Na choroby układu oddechowego narażone są szczególnie dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym, a także dorośli, zwłaszcza nałogowi palacze, osoby pracujące w warunkach szkodliwych (dużym zapyleniu, obecności substancji chemicznych) czy przebywające w źle wentylowanym i suchym powietrzu. Co na objawy infekcji dróg oddechowych warto stosować? To zależy od tego co jest przyczyną tej infekcji. W trakcie przeziębienia nieżyt nosa można łagodzić stosując aerozol nasic®, który zmniejsza obrzęk błony śluzowej nosa, jej przekrwienie, a także wspiera jej regenerację. Na ból gardła i kaszel pomocne będą tabletki do ssania i syropy, w tym także domowej roboty - z czosnku, cebuli czy naturalnego miodu. Infekcje górnych dróg oddechowych można łagodzić wykonując domowe inhalacje z soli fizjologicznej. Pomocne mogą być olejki eteryczne. Koniecznie należy zadbać o właściwe nawilżenie pomieszczeń mieszkalnych i odpowiednią temperaturę. Choć większość infekcji górnych dróg oddechowych ma charakter łagodny, to nie wolno lekceważyć choroby. Jeśli opisane metody nie przynoszą rezultatów, wówczas należy zwrócić się o pomoc do lekarza, który ustali skuteczne leczenie.


NAS.03.2022.02.

Należy pamiętać, że artykuł nie zastępuje porady lekarskiej, jeżeli objawy choroby nie ustępują, utrzymują się, mimo przyjmowania leków lub pojawiają się inne, niepokojące objawy, należy skonsultować się z lekarzem.

1 P. Dąbrowski, Zapalenie górnych dróg oddechowych, Przewodnik Lekarza, 30/07/2003. Pozyskano z: https://www.termedia.pl/Zapalenia-gornych-drog-oddechowych,8,722,0,1.html. Artykuł dostępny na życzenie.

2 Ibidem

3 M. Biernat., Zakażenia górnych dróg oddechowych, Katedra i Zakład Mikrobiologii Uniwersytet Medyczny im. Piastów Śląskich we Wrocławiu. Pozyskano z: https://www.umed.wroc.pl/sites/default/files/mikrobiologia/files/Zakazenia_gornych_drog_oddechowych_pop.pdf

4 P. Dąbrowski, Zapalenie górnych dróg oddechowych, Przewodnik Lekarza, 30/07/2003. Pozyskano z: https://www.termedia.pl/Zapalenia-gornych-drog-oddechowych,8,722,0,1.html Artykuł dostępny na życzenie.

5 M. Biernat., Zakażenia górnych dróg oddechowych, Katedra i Zakład Mikrobiologii Uniwersytet Medyczny im. Piastów Śląskich we Wrocławiu. Pozyskano z: https://www.umed.wroc.pl/sites/default/files/mikrobiologia/files/Zakazenia_gornych_drog_oddechowych_pop.pdf

6 P. Dąbrowski, Zapalenie górnych dróg oddechowych, Przewodnik Lekarza, 30/07/2003. Pozyskano z: https://www.termedia.pl/Zapalenia-gornych-drog-oddechowych,8,722,0,1.html Artykuł dostępny na życzenie.

kompendium wiedzy

Wpływ higieny nosa na odporność organizmu

Czytaj więcej

Sprawdzone sposoby na pierwsze objawy przeziębienia

Czytaj więcej

Uszkodzona śluzówka nosa – objawy i powody

Czytaj więcej

Jak wspomagać leczenie kataru

Czytaj więcej

Jak powstaje katar?

Czytaj więcej
nasic®, (0,1 mg + 5,0 mg)/dawkę, aerozol do nosa, roztwór. Jedna dawka aerozolu do nosa (0,1 ml roztworu, co odpowiada 0,10 g) zawiera 0,1 mg ksylometazoliny chlorowodorku (Xylometazolini hydrochloridum) i 5,0 mg deksopantenolu (Dexpanthenolum). Wskazania: Produkt leczniczy nasic® jest wskazany w objawowym leczeniu niedrożności przewodów nosowych w przebiegu przeziębienia oraz po przebytej operacji nosa - dla pobudzenia gojenia się błony śluzowej i poprawy drożności nosa. Produkt leczniczy nasic® jest wskazany do stosowania u dorosłych i dzieci w wieku powyżej 6 lat. Przeciwwskazania: Nadwrażliwość na chlorowodorek ksylometazoliny, deksopantenol lub na którąkolwiek z substancji pomocniczych. Suche zapalenie błony śluzowej nosa, po przezklinowym usunięciu przysadki mózgowej lub innych operacjach przebiegających z odsłonięciem opony twardej. U dzieci w wieku poniżej 6 lat. Produkt leczniczy nasic® zawiera chlorek benzalkoniowy dlatego nie powinien być stosowany przez osoby ze stwierdzoną nadwrażliwością na tę substancję konserwującą. Podmiot odpowiedzialny: MCM Klosterfrau Healthcare sp. z o.o.
nasic® kids, (0,05 mg + 5,0 mg)/dawkę, aerozol do nosa, roztwór. Jedna dawka aerozolu do nosa (0,1 ml roztworu, co odpowiada 0,10 g) zawiera 0,05 mg ksylometazoliny chlorowodorku (Xylometazolini hydrochloridum) i 5,0 mg deksopantenolu (Dexpanthenolum). Wskazania: Produkt leczniczy nasic® kids jest wskazany w objawowym leczeniu niedrożności przewodów nosowych w przebiegu przeziębienia oraz po przebytej operacji nosa – dla pobudzenia gojenia się błony śluzowej i poprawy drożności nosa. Produkt leczniczy nasic® kids jest wskazany do stosowania u dzieci w wieku od 2 do 6 lat. Przeciwwskazania: Nadwrażliwość na chlorowodorek ksylometazoliny, deksopantenol lub na którąkolwiek z substancji pomocniczych. Suche zapalenie błony śluzowej nosa, po przezklinowym usunięciu przysadki mózgowej lub innych operacjach przebiegających z odsłonięciem opony twardej. U dzieci w wieku poniżej 2 lat. Produkt leczniczy nasic® kids zawiera chlorek benzalkoniowy dlatego nie powinien być stosowany przez osoby ze stwierdzoną nadwrażliwością na tę substancję konserwującą. Podmiot odpowiedzialny: MCM Klosterfrau Healthcare sp. z o.o.
Przed użyciem zapoznaj się z ulotką, która zawiera wskazania, przeciwwskazania, dane dotyczące działań niepożądanych i dawkowanie oraz informacje dotyczące stosowania produktu leczniczego, bądź skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą, gdyż każdy lek niewłaściwie stosowany zagraża Twojemu życiu lub zdrowiu.